اثر هنری می‌تواند نقطه آغاز چالش باشد، نه الزاماً ارائه یک پاسخ قطعی
- شناسه خبر: 100245
- تاریخ و زمان ارسال: 20 آبان 1405 ساعت 15:30
عذرا نادری (Azra Naderi) از نمایشگاه اخیرش در فرهنگسرای ملل با عنوان «مرگ خاموش دریاچه» می‌گوید:
در اثر «مهاجرت ناتمام»، با استفاده از ۱۵۶۸ قطعه سفالی دست‌ساز و لعاب‌خورده، در ابعاد ۲ در ۱ متر، ساختاری پیکسلی در قالب هشت پنل شکل داده‌ام که فلامینگوها و زیست‌بوم شکننده آنها را بازنمایی می‌کند. هر قطعه، واحدی مستقل از یک ساختار بزرگ‌تر است که در پیوند با سایر قطعات، کلیتی منسجم را می‌سازد؛ رابطه‌ای که به وابستگی متقابل اجزای یک اکوسیستم شباهت دارد. پیوستگی پنل‌ها و کنار هم قرار گرفتن پیکسل‌ها، تصویری از زیستگاه این پرندگان مهاجر را شکل می‌دهد؛ دریاچه‌هایی که برای آنها ایستگاه‌هایی حیاتی در مسیر مهاجرت و ادامه حیات‌اند، اما برای برخی، به نقطه توقف و پایان سفر تبدیل می‌شوند. این اثر پرسشی را برایم پیش می‌کشد: آیا روزی انسان پس از نابودی این گونه، آنها را تنها در حافظه و تخیل خود به موجوداتی اسطوره‌ای تبدیل خواهد کرد؟
چه هنرمندان و چه عواملی در این مجموعه بر شما تأثیر گذاشتند؟
این مجموعه از تجربه مستقیم من با وضعیت بحرانی تالاب میانکاله در جریان یک سفر شکل گرفت. مشاهده تخریب زیستگاه و تهدید چرخه طبیعی مهاجرت پرندگان، انگیزه‌ای شد برای پرداختن به گسست حیات طبیعی در این زیست بوم. برایم تأمل‌برانگیز است که چگونه یک زیستگاه می‌تواند از ایستگاه ادامه حیات به محل توقف اجباری و ناتمام ماندن یک مسیر تبدیل شود. این وضعیت مرا به پرسشی فراتر می‌رساند: سرنوشت موجوداتی که زیستگاهشان از دسترس خارج شده و انسان شاید آنها را به دلیل فقدان در جهان تخیل و اسطوره ساز خود بازآفرینی کند.
چقدر برای شما مهم است که اثر همان‌گونه درک شود که می‌خواهید؟ خوانش مخاطب را تا چه اندازه آزاد می‌دانید؟
معتقدم هیچ اثری معنایی یکسان و ثابت برای همه مخاطبان ندارد. هر فرد با تجربه، دانسته‌ها و نظام فکری خود به اثر نزدیک می‌شود. برای من مهم‌تر از رسیدن مخاطب به برداشتی از پیش تعیین‌شده، شکل‌گیری ارتباطی مستقل میان او و نشانه‌ها و مفاهیم اثر است. اثر هنری می‌تواند نقطه آغاز چالش باشد، نه الزاماً ارائه یک پاسخ قطعی در حالی که حفظ استقلال فکری و زبان شخصی برایم اهمیت اساسی دارد.
چه آینده‌ای برای زندگی حرفه‌ای هنری خود متصور هستید؟
قصد دارم بازآفرینی روایت‌های کهن, جهان نمادین و نقش مایه های ایرانی را در قالب زبان‌های بصری معاصر و در مجموعه‌هایی مانند «خورشید» ادامه دهم. همچنین بازخوانی آنها در فرهنگ بصری و زندگی امروز برایم اهمیت دارد؛ نه صرفاً به‌عنوان عناصری تزئینی یا یادگارهایی از گذشته، بلکه به‌مثابه نشانه‌هایی زنده با ظرفیت شکل‌گیری معناها و کاربردهای تازه.
نقش گالری‌ها، منتقدان و کیوریتورها را در پیشبرد هنر، به‌ویژه در نمایشگاه اخیرتان، چگونه می‌بینید؟
تعامل میان هنرمند، کیوریتور، گالری و منتقد را بخشی از چرخه شکل‌گیری و ارائه اثر هنری می‌دانم. هنرمند ایده و اثر را خلق می‌کند، کیوریتور با ایجاد ارتباط میان آثار و سازمان‌دهی فضای نمایش، زمینه خوانش منسجم‌تری را فراهم می‌آورد و نقد تخصصی امکان بررسی مستقل و موثر اثار را ایجاد می‌کند.
برای نمایشگاه بعدی چند اثر در نظر دارید و آیا برنامه‌ای برای ادامه کار دارید؟
در انتخاب آثار، مفهوم، کیفیت و ارتباط میان آنها برایم مهم‌تر از تعداد است. در حال حاضر روی مجموعه‌ای کار می‌کنم که قصد دارم آن را در قالب یک اینستالیشن ارائه دهم. محور این مجموعه، بازخوانی نقش‌مایه‌های ایرانی و ارتباط آنها با اسطوره‌ها، روایت‌های کهن و نظام نمادین فرهنگ ایرانی است. در این پروژه به دنبال کشف ظرفیت‌های تازه این نشانه‌ها در فضای هنر معاصر هستم.
- مینا بنی هاشمی