“ایمی واین هاوس”، الهه موسیقی جاز، بلوز و سول، ده سال پیش در چنین روزی درگذشت

هنرمندنیوز: اوکه در سال ۱۹۸۳، در لندن، به دنیا آمد، بسیار زود، به سبب علاقه پدرش به موسیقی جاز، با این موسیقی آشنا شد. “ایمیواین هاوس”، در سن ۸ سالگی به آموختن آواز پرداخت و در ده سالگی گروهی پی را به همراه دوست نزدیکش به راه انداخت. این گروه “سویت اند ساور” (ترش و شیرین) نام گرفت که اشاره ای بود به گروه “سالت اند پپر” (نمک و فلفل).

“ایمی واین هاوس” سپس به سرودن شعرهای نخستین ترانه هایش پرداخت و در سیزده سالگی نواختن گیتار را آغاز نمود. او چند سال بعد، پس از آشنائی با “جیمز تایلور”، خواننده سبک سول، توانست نخستین قرارداد خود را در سال ۲۰۰۲، با کمپانی “یونیورسال” امضا کند و نخستین البوم خویش، “فرانک” را ، در سال ۲۰۰۳، منتشر نماید.

منتقدان بسیار از کیفیت کار و صدای او تعریف کردند. رسانه ها اما بیشتر به زندگی جنجالی و زیاده روی های او پرداختند. عکس های بسیاری از وی در حال مستی چاپ می کردند. “واین هاوس” هم بدون توجه به این جنجال ها در دومین آلبوم خود، “ری هب”، به روشنی گفت که نمی خواهد که ترک عادت کند.

“ایمی واینهاوس” ۲۷ ساله، که می رفت با صدای آلتوی پرطنینخود جای خالی شماری از خوانندگان سیاهپوست مهم موسیقیجاز را پر کند، در روز ۲۳ ژوئیه به کلوب “۲۷ ساله ها“پیوست کهمنظور خوانندگان و موزیسین های سبگ پاپ–راک است که آنهانیز در نوع خود بی نظیر بودند اما به دنبال زیاده رویها درمصرف مواد مخدر ویا الکل در گذشتند. البته خود “ایمیواینهاوس” از این که به این جمع بپیوندد هراس داشت، اماچنین شد. ” پیش از او “برایان جونز“، “جیمی هندریکس“،“جنیس جاپلین“، “جیم موریسون“و “کورت کوبین” همگی درسالهای ۷۰ طی چند ماه در ۲۷ سالگی در گذشتند. در واقع نام“کلوب ۲۷ ساله ها” توسط مادر ” کورت کوبین” برزبان آوردهشد که پس از مرگ پسرش گفت : او به این کلوب احمقانه پیوستهاست. البته منظور مادر وی شماری از اعضای خانواده اش بودکه همچون “کورت” خودکشی کرده بودند.

در مورد “ایمی واینهاوس” هم این مرگ قابل پیش بینی بودوشماری حتا در مورد تاریخ آن شرط بندی کرده بودند چرا که اودیگر به سایه ای از خود تبدیل شده بود و نه تنها کنسرتهایش رادر آخرین لحظه لغو می کردبلکه حتا قادر نبود کنسرتی را کهمی پذیرفت اجرا کند به خوبی به سرانجام برساند. او گاه تلو تلوخوران در صحنه حاضر می شد، صدایش می لرزید، اشعارترانه هایش را هم فراموش می کرد. این در حالی است که او ازاستعداد خاصی برخوردار بود و هم اشعار ترانه های خود رامی سرود و هم موسیقی آنها را می ساخت.

شماری می گویند که او خود ساخته بوده اما وقتی از نزدیک بهزندگی وی نگاه می کنیم می بینیم که مادر بزرگش معشوقه“رانی اسکات“، جاز من بنام بوده و پدرش، یک راننده تاکسی، نیز همواره ترانه های جاز را زمزمه می کرده است.

وقتی به جستجوی دلیل وابستگی شدید او به مواد مخدرومصرف زیاد الکل در کودکی او می پردازیم می بینیم که اومورد علاقه والدینش بوده و آنها از وی به خوبی نگهداری میکردند. همچنین، علیرغم در آمد متوسط، “ایمی” را به مدارسخوب فرستاده اند. دیگراین که در سن ۱۳ سالگی برایش یکگیتار هم خریده بودند. در حالی که “ایمی” بعد ها به موجودیزیر سلطه مردان زندگی اش در آمد. از جمله آنها “بلیک فیدلر–سیویل” بود که آنچنان دلباخته اش بود که نامش را بر خودخالگوبی کرده بود. ازدواج با وی که دستیار ویدئو سازان بود وفیلمی از “ایمی” در حال مصرف “کراک” گرفته بود، دیرینپائید. اما بودن با یک شوهر معتاد، که مدتی را هم در زندانسپری گرده بود، او را به دامن مواد مخدر مختلف و مشروبخواری بیش از حد انداخت.

“ایمی واینهاوس” که در ۱۹ سالگی توسط “سیمون فولر” تولیدکننده صفحه کشف شد، نه تنها صدای بسیار خاصی داشتبلکه گر چه سفید پوست بود، به سبک سیاهپوستان میخواند، ازنظر گزینش لباس و آرایش مو هم سبک کهنه و شلخته ای رابرگزیده بود، که برخلاف تصور، مورد تأئید مد سازی چون“کارل لاگرفلد” قرار گرفت که در این سبک او یک نوآوریواستقلال می دید.

کسانی که “ایمی واینهاوس” را از نزدیک می شناختند ازشخصیتی خجول، مودب و بسیار با استعداد صحبت می کردند. اما وقتی او درحالت طبیعی خود نبود تبدیل به “ایمی دیوانه” میشد که هر چه از دهانش در می آمد می گفت.  او به خبرنگارانمی گفت هر چه نگرانی اش بیشترمی شود بیشتر مشروب میخورد.

آنچه باعث تأسف است این است که همه از زیاده رویه های “ایمی واینهاوس” سخن می گویند و بسیار کم به استعداد وهنرش می پردازند. او که به راحتی توانسته بود اولین آلبومش،“فرانک” را در سال ۲۰۰۳ به بازار آورد، تا آن زمان دختر سالمیبود بدون خالکوبی، با گونه هائی پر و بدن معمولی یک دخترانگلیسی. اما پس از طرد شدن توسط پسری که دوست میداشت و بعد ها به ازدواج او در آمد، غرق نا امیدی، دومین آلبومبسیار موفقش “بازگشت به سیاه” را راهی بازار کرد. با همینآلبوم “ایمی واینهاوس” توانست همه ترانه های بازاری سبکهای مربوط به جاز را از دور خارج کند. گفتنی است که به جزیک ترانه، همه ترانه های این آلبوم کار خود وی هستند. جالباین جاست که این آلبوم نه تنها فروش بی نظیری در آمریکاداشت بلکه باعث شد آنها از طریق این هنرمند انگلیسی باردیگر با اجرای اصیل موسیقی خود را به خاطر بیاورند.

اما آلبوم دیگری پس از آن خلق نشد چرا که مرد زندگی اش، کهاو را با همه نوع مواد مخدر آشنا کرده بود، او را ترک کرد وسقوط “ایمی” شتاب بیشتری گرفت. او به شدت لاغر و زشتشد. آخرین کنسرتش در بلگراد، که چند ماه پیش از مرگشبرگزار شد، فاجعه ای بیش نبود چرا که جمعیت همه ترانه هایاو را می خواند اما خود وی می خندید و می گریست و قادر نبودکلام ترانه هایش را بر روی صفحه “پرامپتر” بخواند. پس ازپخش خبر درگذشتش هم همه رانندگان تاکسی لندن ترانه “ری هب” وی را که می گغت : نه، نه، نه، با صدای بلند از دستگاههای ضبط خود پخش کردند.

“ایمی واینهاوس” که توانسته بود خود را به موسیقیسیاهپوستان تحمیل کند می گفت فکر می کند اگر اینگونه خودرا ازبین نمی برد مردم آنچنان توجهی به موسیقی اش نمیکردند. در واقع “ایمی” خود را با تصویری که از او میخواستندوفق می داد. در حالیکه “کیت موس” مانکن معروف و در گیرکوکائین و “مادونا“، خواننده جنجالی، هر دو آگاهانه خود راپشت تصویری که می دادند پنهان کرده بودند و بدین ترتیب ازخود محافظت می کردند.

مرگ “ایمی واینهاوس“، خواننده ای که می رفت با سبکوصدایش جای خالی شماری از خوانندگان سبک “سول” راپرکند ، همه را غافلگیر کرد. وابستگی او به شماری مواد مخدر وبه ویژه به الکل بر کسی پوشیده نبود و طبیعتأ همه مرگ وی رابه گردن این وابستگی می انداختند. کالبد شکافی هیچ چیزی رانشان نداد. اما  با تحقیقاتی که پس از مرگش انجام گرفت بهاین نتیجه رسیدند که “ایمی واینهاوس“، پس از هفته هاخودداری از نوشیدن مشروب، ناگهان مقدار زیادی الکل نوشیدهو این باعث مرگ اتفاقی و ناگهانی او شده است.

هم زمان با اعلان این خبر، در خبر دیگری گفته شد که “ایمیواینهاوس” و “تونی بنت“، خواننده قدیمی آمریکائی، دست بهضبط یک ترانه دوصدائی زده اند. این ترانه که “بدن و روح” نامدارد، توسط “تونی بنت” در روز تولد “ایمی واینهاوس“، روز ۱۴ سپتامبر ، در اینترنت پخش شد. “ایمی” علاقه خاصی به “تونیبنت” داشت و به او می گفت : ” من آواز خواندن را از راه گوشکردن به صفحه های شما آموختم “.

در آمد فروش این اثر و آخرین آلبوم این خواننده به بنیادی واریزشد که پدر “ایمی واینهاوس” به وجود آورده تا به نوجوانان خوبآموزی کند و نگذارد آنها به سوی مواد مخدر بروند.

گفتنی است که شماری از اشیائ متعلق به “ایمی واینهاوس“،کتابها، نامه ها و ترانه هائی که هرگز شنیده نشده اند چندیپیش از خانه اش دزدیده شدند.

آخرین آلبوم “ایمی واینهاوس” که پس از مرگش منتشرشد“گنجینه پنهان شیر ماده” نام دارد.

پدرش “میچ واینهاوس” می گوید با شنیدن این آلبوم اشگ ریختهو فهمیده تا چه اندازه دخترش با استعداد بوده است.

به هر رو، حواننده ای که با ترانه معروف “ری هب” که منظورترک اعتیاد است و در آن می گفت همه از من میخواهند برایترک اعتیاد بروم، اما من می گویم نه، نه، نه.. نتوانست به مرگنه بگوید. مرگی که مردم انگستان را بسیارغمگین کرد و خبرشماجرای کشتار نروژ را تحت الشعاع قرار داد.

«شهلا رستمی»