“شب هنگام”، جایزه بهترین فیلم انیمیشن کوتاه تلویزیون فرانسه را در فستیوال بین‌المللی فیلم‌های انیمیشن شهر “انسی” ربود

فستیوال بین المللی فیلم های انیمیشن شهر “انسی” در فرانسه، که یکی از مهمترین ویترین های این سینما در جهان به شمار می آید،  در ۴۹ مین برگزاری خود،  از روز ۸ تا ۱۴ ژوئن  آثار مهم ترین نام های پرآوازه در سینمای انیمیشن را به نمایش در آورد. آثاری که همگی حکایت از گونه گونی سبک ها و تکنیک های این هنر داشتند.

جایزه های مهم این قستیوال، از جمله جایزه “کریستال” فیلم های بلند به فیلم “آرکو”، ساخته “اوگو بیند ونو” از فرانسه رسید  و “چا او”، ساخته “ساسوهیرو آ اوکی” از ژاپن،  جایزه هیات داوران انیمیشن های بلند را ربود.

بهترین فیلم  کوتاه “چکمه های شب” نیز، به کارگردانی ” پییر-لوک گرانژون” از فرانسه  جایزه کریستال کوتاه را ربود.  هیات داوران فیلم های کوتاه  همچنین جایزه خود را به فیلم “حیوان ها”، ساخته “مایکل گرانبری” از آمریکا دادند. این ها بخش کوچکی ار  شمار بالای جایزه ها را تشکیل می دهند  چون بخش های گوناگون فستیوال همگی جایزه های خود را دارند. از جمله  جایزه بهترین فیلم انیمیشن کوتاه  تلویزیون فرانسه بود که به یکی از دوفیلم ایرانی کوتاه، “شب هنگام”، ساخته ی پویا افضلی  که در بخش مسابقه ای رسمی  شرکت داشت، داده شد.  همراه با این فیلم،  فیلم  “مرسی دکتر فارسی”، ساخته سامانه شجاعی در همین بخش گنجانده شده بود.  دو فیلم “نگفته نماند”، ساخته ی  محبوبه کالائی و علی فتوحی و فیلم “پرتغال سیاه”، ساخته زهرا آزاد پور دربخش “پرسپکتیو”  گنجانده شده بودند.

در بخش فیلم های کوتاه  ۳۵ فیلم ، همچون فیلم های بلند، برای ربودن جایزه “کریستال” با یکدیگر زور ازمائی می کردند.  در کنار دو فیلم یاد شده ایرانی ، فیلم هائی از فرانسه، ژاپن، کانادا، آمریکا و چند کشور دیگر در رقابت بودند.

جایزه های افتخاری

یک جایزه “کریستال” افتخاری به “میشل گوندری”،  “جوآنا گوئین” و “مت گرونینگ” داده  شد. “میشل گوندری” فرانسوی را شماری به سبب کلیپ های نوآور موسیقیائی اش می شناسند.  دوستداران سریال “سیمسون ها”  . “فوتوراما” هم خواهند توانست از ماستر کلاس، جوانا کوئین، انیماتور بریتانیانی و شخصیت های غریبش استفاده کنند.

“جوانا کوئین” از نادر زنانی است که نام خود را در این حرفه ی بسیار مردانه پذیرانده چون، گر چه دانشجویان دختر در مدرسه های انیمیشن شمارشان بالاست، اما سرانجام  کنار گذاشته می شوند و مردان پشت دوربین فرار می گیرند. یکی از دلایل آن گونه گونی هنر زنان است که چندان مورد پذیرش استودیو ها نیست که، پس از دوران پر بار کوید، فیلم های پر درآمد را به فیلم های ناب و گوناگون ترجیح می دهند. این در حالی است که  فیلم پر فروش و برنده ی شماری جایزه بزرگ، “فلو”، با بودجه کمی ساخته شده بود..  از سوی دیگر باز هم نمی توان چنین برخوردی را پذیرفت چون به زنان دستمزد کمتر داده می شود، آنها چندان گران تمام نمی شوند و از این رو موفعیتی شکننده دارند.  برای نمونه،  در فرانسه، گرچه زنان  ۴۴% دست اندر کاران سینمای انیمیشن را  می سازند، تنها ۲۷ % ، به کارگردانی می رسند. شماری از تهیه کنندگان هم از نبود سناریو های خوب و کافی سخن می گویند.  اما به هر رو دنیای انیمیشن تنشی را که پس از دوران کوید به وجود آمد پشت سر خواهد گذاشت چون سخن برای گفتن بسیار دارد.

مجارستان، کشور میهمان

کشور میهمان امسال این فستیوال کشور مجارستان بود که از یک سبک پربار، نوآور و تا اندازه ای ناشناخته برخوردار است. این درحالی است که از زمان تولیدات استودیوی “پانونیا” تا فیلم های امروزی، مجارستان مهد یکی ار دنیا های وافعی فیلم ها و گویش های نوین انیمیشن  به شمار می آید.  یادمان باشدکه ” کیوب روبیک” را مجارها ساخته اند و فیلم های انیمیشن این کشور هم همین چند چهره گی را در خود پرورانده اند.  آنها از تاریخ این کشور و رویای هنرمندانشان سخن می گویند.  نمونه ی آن هم پوستر امسال فستیوال است که طراح آن کسی به نام “رامان جعفری”، از پدری ایرانی و مادری آلمانی، است  که آن را بر مبنای طرح های سنتی مجار آفریده است.  از جمله سوزن دوزی و رنگ های پرچم این کشور، یعنی قرمز، سفید و سبز.

در درازای فستیوال، هرشب  یک فیلم، بر روی اکران بزرگ،  به رایگان برای همه نشان داده میشود. شماری نمایشگاه، نوآوری ها و دیدار با نامداران این هنر نیز فستیوال را همراهی  کردند.

یکی از نمایشگاهها، “ارکان در انسی” ، بازدید کنندگان را به دنیای نگاره ای و داستانی این سریال انیمیشن پر بیننده ی نتفلیکس برد. “فیلم های کوتاه شب” هم بینندگان بزرگسال را به اندوختن تجربه ای در دنیای فرم های نوین و گویش انیمینش غوطه ور  ساخت.

این فستیوال که ۳۹۰۰ فیلم انیمیشن را از حدود صد کشور جهان دریافت کرده بود، بخش های فیلم های بلند، فیلم های کوتاه، خارج از محدوده، فیلم های کوتاه چشم انداز، فیلم های کوتاه کودکان، فیلم های پایان تحصیلی، فیلم های تلویزیونی، فیلم های بلند بخش زاویه ی دید و واقعیت مجازی  را در بر می گیرد  که همگی مسابقه ای هستند. چند جایزه دیگر هم توسط نهاد های گوناگون و از جمله شهر “انسی” داده می شوند.

فستیوال  که به همه ی  دست اندر کاران سینمای انیمیشن امکان می دهد طی این روزها با یکدیگر وتولیدات ناب جهان آشنا شوند و کارهای پر شماری را در بازار مهم آن بیابند، در سال ۱۹۶۰ بنیان نهاده شد. از آن سال بدین سو، انیماتور های سراسر جهان، از سرشناس تا گمنام،  برای  دیدن کارهای دیگران به این شهر می آیند. در کنار آنها، شماری از دلبستکان به این هنر، دانشجویان رشته های طراحی، تهیه کنندگان و هنرمندان هم به این رخداد بی همتا می پیوندند.

بازار فیلم فستیوال،  که در بیش از ۶۰۰۰ متر مربع مساحت جای می گیرد ، در  ۱۸۰ غرفه ، از ۱۰۳ کشور پدیرائی کرد  که  ۲۷۳۲ شرکت  را در بر می گرفت.

فستیوال “آنسی” پس از حدود ۶۰ سال عمر و  بازار فیلم انیمیشن آن که در سال ۱۹۸۵ بر پا نهاده شد، توانست بازدید کنندگان بسیاری را داشته باشد و به وفاداران به این ژانر هنری،  آخرین آفرینش های جهانی را نشان دهد.

گفتنی است که “فوروم دز ایماژ” در پاریس، در روزهای ۲۵ و ۲۶ ژوئن، فیلم های برنده فستیوال را دوباره به نمایش در  آورد.

«شهلا رستمی»